Dosje: Demtimet ne atmosfere - Aktuale.dk

Nga: Nafije Musaku - Milano - Itali

Atmosfera eshte nje perzierje e gazrave dhe vaporeve te ujit. Disa nga keto gazra jane te demshem: Cfare do te thote ekzastesisht? E shpjegon mire Agjencia Europiane per Ambientin:”te demshme jane substanca qe prezente direkte o indirekte ne ajer e ne ambient, mund te kene efekte demtuese ne shendetin njerezor o ne ambjent ne kompleksin e tyre. Shume nga keto substanca mund te jene tashme prezente ne natyre me baze perqendrimi me origjine ne proceset natyrale, te tjera mund te jene vetem me origjine antropike”


SO2 Dioksid i squfurit

Ka qene i pari nder te demshmit: helmonte njeriun qe ne fillim te shekullit. Sot eshte nje renie konstante, fale metanit dhe karburanteve te rinj.


NO2 Dioksidi i azotit

I prodhuar nga trafiku automobilistik, ky gaz eshte toksik per njeriun, prodhon rrjedhje te acideve dhe kontribuon ne boshlleqet e ozonit.


CO monoksidi i karbonit

Eshte nje gaz shume toksik. Te demton duke u lidhur me proteinat e gjakut duke e transportuar ne rruazat e kuqe.


O3 Ozoni

Shume i domosdoshem per atmosferen, ku formohet nje mase, kunder te demshmeve rreze ultraviolet ne shtresat e uleta eshte nje demtues.


C6H6 Benzeni

I perdorur si substance qe eviton aftesine eksplozive ne benzinat e gjelbera, ne realitet eshte nje substance shume e rrezikshme, eshte kancerogjene dhe me baze te perqendruar.


PM10 Pluhurat e lehte

Jane formuar nga pluhura toksike dhe kancerogjene. Prekin pjeset me ne thellesi dhe delikate te polmoneve tona, ku grumbullohen.


Marre nga “gazeta e dijes”