Hasibe Alishani - Bllaca
Portret » Hasibe Alishani - Bllaca
Doli nga shtypi Permbledha e poezive me titull:KAM NJE MALL. Autore e kėtij libri ėshtė mikja ime shume e dashur, arsimtarja me pervojė shumėvjeēare nė arsim, z-ja Hasibe Bllaca.
U lind mė 27 shtator 1937 nė Prizren. Rrjedh nga njė familje e pasur dhe gjer
nė moshėn 7 - vjēare jetoi njė fėmijėri tė lumtur, por, tėrė ajo lumturi rrėnohet dhe vendin e lumturisė e zinte vuajtja, ndėrkaq vendin e pasurisė-skamja. Dhe, ja sepse:
Familja Alishani shquhej pėr trimėri e atdhedashuri. E donin shumė lirinė e vendit tė tyre. Kėto virtyte tė larta i kishin trashėguar brez pas brezi. Pėr ti dalė zot atdheut, tė gjithė meshkujt e moshės madhore atė botė ishin anėtarėsuar nė partinė e parė tė formuar (para Luftės sė Dytė Botėrore)-nė BALLIN KOMBETAR. Anėtarė tė kėsaj partie ishin: i ati i saj-Rexhepi, axha Nijaziu dhe djemtė e axhes. Pra, shumica e meshkujve tė Familjes Alishani ishin pjesėmarrės tė Lidhjes se Dytė tė Lidhjes se Prizrenit.
Por, siē dihet, mbarimi i Luftės se Dytė Botėrore, nuk u solli shqiptarėve tė Kosovės frutet e shumėpritura tė lirisė, pėr tė cilat u flijuan aq shumė shqiptarė. Kosova u rirobėrua nga Sėrbia. Kėtė tradhėti atdhetarėt nuk mund ta duronin. Po atė ditė kur u vendos flamuri i Serbisė, Axha i saj, Njazi Alishani, e heq ate flamur dhe e hedh nė lum dhe, ne vend te tij e vendos FLAMURIN SHQIPTAR. Dhe, ky ėshtė momenti dhe shkaku pėr ta arrestuar Njaziun aty per aty, se bashku me disa shoke te tjerė, kurse meshkujt tjerė tė shtėpisė detyrohen tė arratisen.
Nė shtėpi mbesin vetėm gjyshja dhe nėnat e pambrojtura. Axhėn Njazi dhe vėllanė, Luton, i dėnojnė me pushkatim. Familja ALISHANI shpallet familje reaksionare. Bastisjet ishin pėrditshmėri e tyre. Ua morėn orenditė, shtrojė e mbulojė, veshmbathjet e enėt. Ua morėn edhe mielin qe e kishin ne magje. Ua konfiskuan edhe pasurinė e3 patundshme, si shtėpitė e dyqanin, tokėn; pastaj 300 krerė dhen, qen, lopė e kuaj.
Pas pushatimit tė axhes, Njaziut dhe vėllait, Lutos, do tė arrestohen edhe katėr djemtė e axhes Ilaz. Do denohen me burgim te rėndė dhe do te dergohen ne burgun e Pozharevcit. Sakaq, mė 1945, ne lufte me bandat Ēetnike, natėn e Bajramit, do ti vritet babai, Rexhepi dhe vėllai Feriti.
Me vrasjen e kater anetareve te familljes dhe me burgosjen e kater te tjerėve, familjen ALISHANI e kaploi zia dhe vuajtja e rėndė. Dimitė e mėndafshta dhe kordelet e bardha, me tė cilat e ėma ia lidhte flokėt e gjatė e tė bukur, e ėma ia pat ngjurosur me tė zeza, ashtu siē kėto ngjarje ia bėn jetėn. Tėrė gazi, hareja e lumturia fėmijėrore iu shndėruan
nė vaj e vuajtje. Ajo, klasen e katert nuk arriti ta perfundojė, meqė nga burgu i Pozharevcit arratisen tre kushėrinjtė e saj: Sadik. Shemsedin e Gani Alshani dhe per kete shkak, familja e saj internohet nė kampet e te zėnėve rob nga Lufta e Dyte Boterore, ne Zemun Polje. Ne fund te shtatorit te vitit 1950 lirohen nga internimi. Me tu kthyer, ne shtepinė e Adem Agė Gjonit ishte hapur Gjimnazi femėror, ku mesimet ndiqnin vetėm vajzat e per drejtoreshė kishin, Drande Mita-Tupecin. Dy vjet i ndoqi mesimet ne kete gjimnaz, e pas mbylljes, kaloi ne Gjimnazin Real. Ne vitet 1954/55,
Ne Prizren u hap paralelja e pare e Shkolles Normale, ku Hasibja u regjistrua bashke me 8 (tete) vjaza te tjera. Vitin e pare e kreu me sukses te shkelqyeshem., por per shkak te kushteve te renda qe kish katandisur rregjimi antipopullor shtypes komunist e kriminel i serbo-sllavise, e detyruan e detyruan te punesohej para se te kryente shkollimin e plote, nderkohė qe me korrespondencė do ti jepte provimet.
Fillimisht u punėsua nė Krushė, mandej nė Sydeēan e Mushishtė. Pikerisht ne kete fshat e njohu arsimtarin Gani Bllacen, me te cilin lidhi kurorė, ne po te njetin vit te martese sone, pra me 1960 . Mė 1975 kaloi ne shkollen Lek Dukagjini ne Prizren, ku si mesuese shume e dalluar e mbylli karrieren e saj fisnike dhe, me 1. 11.1990 u pensionua. Tani jeton ne Prizren, e rrethuar me kujdesin dhe respektin e madh te burrit, te dy djemve e te nuseve, si dhe me dashurinė e pafund te niperve e mbesave. Akoma jeton me kujtimet e ėmbla per nxenesit e saj, kujtime, te cilat i rruan me shume xhelozi.
U lind mė 27 shtator 1937 nė Prizren. Rrjedh nga njė familje e pasur dhe gjer
nė moshėn 7 - vjēare jetoi njė fėmijėri tė lumtur, por, tėrė ajo lumturi rrėnohet dhe vendin e lumturisė e zinte vuajtja, ndėrkaq vendin e pasurisė-skamja. Dhe, ja sepse:
Familja Alishani shquhej pėr trimėri e atdhedashuri. E donin shumė lirinė e vendit tė tyre. Kėto virtyte tė larta i kishin trashėguar brez pas brezi. Pėr ti dalė zot atdheut, tė gjithė meshkujt e moshės madhore atė botė ishin anėtarėsuar nė partinė e parė tė formuar (para Luftės sė Dytė Botėrore)-nė BALLIN KOMBETAR. Anėtarė tė kėsaj partie ishin: i ati i saj-Rexhepi, axha Nijaziu dhe djemtė e axhes. Pra, shumica e meshkujve tė Familjes Alishani ishin pjesėmarrės tė Lidhjes se Dytė tė Lidhjes se Prizrenit.
Por, siē dihet, mbarimi i Luftės se Dytė Botėrore, nuk u solli shqiptarėve tė Kosovės frutet e shumėpritura tė lirisė, pėr tė cilat u flijuan aq shumė shqiptarė. Kosova u rirobėrua nga Sėrbia. Kėtė tradhėti atdhetarėt nuk mund ta duronin. Po atė ditė kur u vendos flamuri i Serbisė, Axha i saj, Njazi Alishani, e heq ate flamur dhe e hedh nė lum dhe, ne vend te tij e vendos FLAMURIN SHQIPTAR. Dhe, ky ėshtė momenti dhe shkaku pėr ta arrestuar Njaziun aty per aty, se bashku me disa shoke te tjerė, kurse meshkujt tjerė tė shtėpisė detyrohen tė arratisen.
Nė shtėpi mbesin vetėm gjyshja dhe nėnat e pambrojtura. Axhėn Njazi dhe vėllanė, Luton, i dėnojnė me pushkatim. Familja ALISHANI shpallet familje reaksionare. Bastisjet ishin pėrditshmėri e tyre. Ua morėn orenditė, shtrojė e mbulojė, veshmbathjet e enėt. Ua morėn edhe mielin qe e kishin ne magje. Ua konfiskuan edhe pasurinė e3 patundshme, si shtėpitė e dyqanin, tokėn; pastaj 300 krerė dhen, qen, lopė e kuaj.
Pas pushatimit tė axhes, Njaziut dhe vėllait, Lutos, do tė arrestohen edhe katėr djemtė e axhes Ilaz. Do denohen me burgim te rėndė dhe do te dergohen ne burgun e Pozharevcit. Sakaq, mė 1945, ne lufte me bandat Ēetnike, natėn e Bajramit, do ti vritet babai, Rexhepi dhe vėllai Feriti.
Me vrasjen e kater anetareve te familljes dhe me burgosjen e kater te tjerėve, familjen ALISHANI e kaploi zia dhe vuajtja e rėndė. Dimitė e mėndafshta dhe kordelet e bardha, me tė cilat e ėma ia lidhte flokėt e gjatė e tė bukur, e ėma ia pat ngjurosur me tė zeza, ashtu siē kėto ngjarje ia bėn jetėn. Tėrė gazi, hareja e lumturia fėmijėrore iu shndėruan
nė vaj e vuajtje. Ajo, klasen e katert nuk arriti ta perfundojė, meqė nga burgu i Pozharevcit arratisen tre kushėrinjtė e saj: Sadik. Shemsedin e Gani Alshani dhe per kete shkak, familja e saj internohet nė kampet e te zėnėve rob nga Lufta e Dyte Boterore, ne Zemun Polje. Ne fund te shtatorit te vitit 1950 lirohen nga internimi. Me tu kthyer, ne shtepinė e Adem Agė Gjonit ishte hapur Gjimnazi femėror, ku mesimet ndiqnin vetėm vajzat e per drejtoreshė kishin, Drande Mita-Tupecin. Dy vjet i ndoqi mesimet ne kete gjimnaz, e pas mbylljes, kaloi ne Gjimnazin Real. Ne vitet 1954/55,
Ne Prizren u hap paralelja e pare e Shkolles Normale, ku Hasibja u regjistrua bashke me 8 (tete) vjaza te tjera. Vitin e pare e kreu me sukses te shkelqyeshem., por per shkak te kushteve te renda qe kish katandisur rregjimi antipopullor shtypes komunist e kriminel i serbo-sllavise, e detyruan e detyruan te punesohej para se te kryente shkollimin e plote, nderkohė qe me korrespondencė do ti jepte provimet.
Fillimisht u punėsua nė Krushė, mandej nė Sydeēan e Mushishtė. Pikerisht ne kete fshat e njohu arsimtarin Gani Bllacen, me te cilin lidhi kurorė, ne po te njetin vit te martese sone, pra me 1960 . Mė 1975 kaloi ne shkollen Lek Dukagjini ne Prizren, ku si mesuese shume e dalluar e mbylli karrieren e saj fisnike dhe, me 1. 11.1990 u pensionua. Tani jeton ne Prizren, e rrethuar me kujdesin dhe respektin e madh te burrit, te dy djemve e te nuseve, si dhe me dashurinė e pafund te niperve e mbesave. Akoma jeton me kujtimet e ėmbla per nxenesit e saj, kujtime, te cilat i rruan me shume xhelozi.
NJOHJA ME MIQET TANE, Z. GANI BLLACA E Z-JEN HASIBE ALISHANI
Gjatė viteve te 70-ta, shoku me i ngushtė i Imit, Azis Kerluku nga Dibra, sė
bashku me z. Gani studionin se bashku ne Shkollen e Larte Pedagogjike, grupi i
matematikes. Ata, jo vetem qe ishin shokė tė pandarė, por me pas, z. Gani iu bė
NUN i djalit te Azizit dhe sa herė qe vinin nė Dibėr, ne se bashku kalonim ēaste
me te bukura me ta, plot humor, gėzim e hare.
Sna harrohet kurrė Festivali Final i Dramės, qe u mbajtė ne Prizren. Me dramėn Nita, autor Josip Rela, aktoret e ShoqatesLiman Kaba-Diber, ne Koēan, u kualifikuan ne garat federative, qe ne vitin 1980 organizoheshin ne Prizren. Pas shfaqjes, ne te cilen dramė, rol kryesor pati dhe Imi, z. Gani dhe z-ja Hasibe, nuk na lejuan te shkojme ne hotel, por na ftuan si mysafir nė shtepinė e tyre ne Prizren.Ate mikėpritje aq tė kėndshme e miqėsore smund ta harrojmė kurrė.-U kėnaqėm!
Me rastin e nxjerrjes ne dritė tė librit me poezi Kam njė mall, motres sime
shumė tė dashur, Hasibe Alishani i uroj shendet, jetė tė gjatė, sukese me dėshirė qe penda e saj te mos shterret kurrė. Me dashuri e respekt: Teta Meska Egriu
P.S:-Redaktor i kėtij libri ėshtė: Hasan Hamėzbalaj, kurse recenzentė:
Selajtin Krasniqi dhe Rexhep Smajlaj
Nė vazhdim kemi veēuar disa poezi me me interes nga veprimtaria e mikes sime, z- ja Hasibe Alishani:
NENA IME-NENE E DESHMOREVE
Nėna ime traditė e kishte bujarinė,
Me dashuri na rriti, na edukoi;
Nė zemėr na e rrėnjosi atdhedashurinė,
Dy djem Kosovės ia dhuroi.
Gjatė viteve te 70-ta, shoku me i ngushtė i Imit, Azis Kerluku nga Dibra, sė
bashku me z. Gani studionin se bashku ne Shkollen e Larte Pedagogjike, grupi i
matematikes. Ata, jo vetem qe ishin shokė tė pandarė, por me pas, z. Gani iu bė
NUN i djalit te Azizit dhe sa herė qe vinin nė Dibėr, ne se bashku kalonim ēaste
me te bukura me ta, plot humor, gėzim e hare.
Sna harrohet kurrė Festivali Final i Dramės, qe u mbajtė ne Prizren. Me dramėn Nita, autor Josip Rela, aktoret e ShoqatesLiman Kaba-Diber, ne Koēan, u kualifikuan ne garat federative, qe ne vitin 1980 organizoheshin ne Prizren. Pas shfaqjes, ne te cilen dramė, rol kryesor pati dhe Imi, z. Gani dhe z-ja Hasibe, nuk na lejuan te shkojme ne hotel, por na ftuan si mysafir nė shtepinė e tyre ne Prizren.Ate mikėpritje aq tė kėndshme e miqėsore smund ta harrojmė kurrė.-U kėnaqėm!
Me rastin e nxjerrjes ne dritė tė librit me poezi Kam njė mall, motres sime
shumė tė dashur, Hasibe Alishani i uroj shendet, jetė tė gjatė, sukese me dėshirė qe penda e saj te mos shterret kurrė. Me dashuri e respekt: Teta Meska Egriu
P.S:-Redaktor i kėtij libri ėshtė: Hasan Hamėzbalaj, kurse recenzentė:
Selajtin Krasniqi dhe Rexhep Smajlaj
Nė vazhdim kemi veēuar disa poezi me me interes nga veprimtaria e mikes sime, z- ja Hasibe Alishani:
NENA IME-NENE E DESHMOREVE
Nėna ime traditė e kishte bujarinė,
Me dashuri na rriti, na edukoi;
Nė zemėr na e rrėnjosi atdhedashurinė,
Dy djem Kosovės ia dhuroi.
Nga lufta ēlirimtare ata nuk u ndanė
Pėr bashkimin e trojeve e tkombit shqiptar;
Dy djem, kunat e burrė dėshmorė ranė,
Tė gjithė luftėtarė tė Ballit kombėtar.
Pėr bashkimin e trojeve e tkombit shqiptar;
Dy djem, kunat e burrė dėshmorė ranė,
Tė gjithė luftėtarė tė Ballit kombėtar.
Humbi djem, vėllezėr, kunat e burrė,
Ballė i bėri vuajtjesw, po pėr lot sditi;
Nuk lėshoi gjėmė, su ankua kurrė,
Nėna ime e fortė - si graniti !
Prej nesh ēdo dhėmbje fshehu,
Fėtyrėn e kishte, prore, porsi nur;
Vujatjet e mėdha tė shpirtit kurrė si shprehu
Nėna ime trime, nėna ime zemergur.
Ballė i bėri vuajtjesw, po pėr lot sditi;
Nuk lėshoi gjėmė, su ankua kurrė,
Nėna ime e fortė - si graniti !
Prej nesh ēdo dhėmbje fshehu,
Fėtyrėn e kishte, prore, porsi nur;
Vujatjet e mėdha tė shpirtit kurrė si shprehu
Nėna ime trime, nėna ime zemergur.
Durimin e saj akoma e admiroj,
Nshpirtbardhėsinė e saj prore betohem;
Nstuhitė e jetės pa u lėkund qėndroi,
Me nėnėn time tė shtrenjė prore krenohem !
Nshpirtbardhėsinė e saj prore betohem;
Nstuhitė e jetės pa u lėkund qėndroi,
Me nėnėn time tė shtrenjė prore krenohem !
Nė ngrohtėsinė e gjirit tė saj, tė prehem dua,
Ti dėgjoj tė rrahurat e zemrės diellar,
Flokėt e zbardhur tė ma pėrkėdhel dua
Dora e saj e butė, me gėshtėrinjtė qelibar.
Ti dėgjoj tė rrahurat e zemrės diellar,
Flokėt e zbardhur tė ma pėrkėdhel dua
Dora e saj e butė, me gėshtėrinjtė qelibar.
PLAGE E HAPUR
Kosova ime e plagosur, pa pra lėngon,
Rinia plagėt ia hap, zemrėn ia lėndon;
Nėvende tė huaja ēdo ditė duke shkuar,
Kosovėn nėnėzemrėn duke ia copėtuar.
Kosova ime e plagosur, pa pra lėngon,
Rinia plagėt ia hap, zemrėn ia lėndon;
Nėvende tė huaja ēdo ditė duke shkuar,
Kosovėn nėnėzemrėn duke ia copėtuar.
Rini kėtu, o ju tė dashur, o ju tė uruar !
NKosovėn martire kthehuni, o ju tė uruar !
Kosova e shumėvuajtur me zemėr ju thėrret:
Tia shėroni plagėt-ju pret, ju pret !
NKosovėn martire kthehuni, o ju tė uruar !
Kosova e shumėvuajtur me zemėr ju thėrret:
Tia shėroni plagėt-ju pret, ju pret !
PER TY G...
(Poezi, qė ia kushton bashkėshortit)
(Poezi, qė ia kushton bashkėshortit)
Ty, qė ma gėzove jetėn, rininė,
Dhe nė zemėr ma rrėnjose dashurinė !
Dhe nė zemėr ma rrėnjose dashurinė !
Ty, qė mė mėsove ēėshtė besnikėria,
Durimi e ndershmėria !
Durimi e ndershmėria !
Pėrherė nė zemėr tė kam,
Gjer nė amshim, mirėnjohėse tė jam !
Gjer nė amshim, mirėnjohėse tė jam !
I qofsah falė tė Madhit Zot
Qė na bashkoi pėr jetė e mot !
Qė na bashkoi pėr jetė e mot !
KURDOHERE
Ndero atdhenė!
Komb e flamur ndero!
Demokraci,
Paqe e liri ndėrto!
Ndero nėnė, ndero baba
Sokė e miq, motėr e vėlla!
Se pa kėta jeta kuptim nuk ka.
Kultivo besė e dashuri,
Mikėpritje e bujari
Dhe respekt pėr ēdo njeri!
Kahdo qė sillesh
Kudo qė ndodhesh
Nė zemėr e nė mendje
Atdhenė ta kesh!
Nė vend tė huaj, mos qėndro!
NKosovėn tėnde kthehu e jeto!
Ku jetuan dhe varret kanė
Tė parė tanė...
Kthehu edhe ti, Ferit, Petrit, Luan!
Rexhep, Meritė, Jetė e Vigan!
Shqipen e ėmbėl pėrdoreni me fėmijė!
Eshtė gjuhė e bekuar
E nėnės Shqipėri!
Ndero atdhenė!
Komb e flamur ndero!
Demokraci,
Paqe e liri ndėrto!
Ndero nėnė, ndero baba
Sokė e miq, motėr e vėlla!
Se pa kėta jeta kuptim nuk ka.
Kultivo besė e dashuri,
Mikėpritje e bujari
Dhe respekt pėr ēdo njeri!
Kahdo qė sillesh
Kudo qė ndodhesh
Nė zemėr e nė mendje
Atdhenė ta kesh!
Nė vend tė huaj, mos qėndro!
NKosovėn tėnde kthehu e jeto!
Ku jetuan dhe varret kanė
Tė parė tanė...
Kthehu edhe ti, Ferit, Petrit, Luan!
Rexhep, Meritė, Jetė e Vigan!
Shqipen e ėmbėl pėrdoreni me fėmijė!
Eshtė gjuhė e bekuar
E nėnės Shqipėri!
FEMIJEVE TE MI
Rrezet e diellit, ndriēim i hėnės
Kėnga e zogjve, kėshillat e nėnės
Ēdo lule qė ēelė, dhe ujtė qė rrjedh nė krua
Janė gėzim i pashterrshėm pėr mua.
Rrezet e diellit, ndriēim i hėnės
Kėnga e zogjve, kėshillat e nėnės
Ēdo lule qė ēelė, dhe ujtė qė rrjedh nė krua
Janė gėzim i pashterrshėm pėr mua.
Po mė i madhi gėzim dhe dashuri
Jeni ju, fėmijėt e mi,
Qė jetės mi dhatė kuptim e lumturi,
Mu si gjaku i kuq qė rrjedh ndamarėt e mi.
Jeni ju, fėmijėt e mi,
Qė jetės mi dhatė kuptim e lumturi,
Mu si gjaku i kuq qė rrjedh ndamarėt e mi.
SI ISHIM
-Besnik Kėrlukut-
Dikur, ēdo bisedė jona
Me admirim dėgjohej,
Ēdo mendim, ēdo fjalė
Me flori peshohej.
-Besnik Kėrlukut-
Dikur, ēdo bisedė jona
Me admirim dėgjohej,
Ēdo mendim, ēdo fjalė
Me flori peshohej.
Ēu bė me ne. O Besnik?
Ti smundesh tė flasėsh, o mik!
Mua veshėt mė lėnė!
Pėr kėtė zemra qanė...
Ti smundesh tė flasėsh, o mik!
Mua veshėt mė lėnė!
Pėr kėtė zemra qanė...
Me dekada narsim punuam
Aq shumė kuadro arsimuam,
Si ėshtė e mundur, kėshtu, ne, me u dėnu
Ti mos flasėsh, unė mos me dėgju...!?
Aq shumė kuadro arsimuam,
Si ėshtė e mundur, kėshtu, ne, me u dėnu
Ti mos flasėsh, unė mos me dėgju...!?
Dibėr, mė 20 maj 2005
-Kėtė poezi, mikja ime ia dedikoi te ndjerit prof. Besnik Kėrlukut, vellait tė Azizit, i cili pas tre muaj ndėrroi jetė. Lavdi veprės sė tij!
(VAZHDIM)
-Kėtė poezi, mikja ime ia dedikoi te ndjerit prof. Besnik Kėrlukut, vellait tė Azizit, i cili pas tre muaj ndėrroi jetė. Lavdi veprės sė tij!
(VAZHDIM)
Pėrgatiti: Ibrahim Egriu

